Στοιχεία-σοκ για τη φτώχεια: Ένα πρόβλημα που συνεχώς διογκώνεται




Το πρόβλημα της φτώχειας υπάρχει και πολλές φορές εντείνεται, καθώς η πρόσβαση στη στέγη, τη δημόσια υγεία και την εργασία γίνεται όλο και πιο δύσκολη, ακόμα και στις αναπτυγμένες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με το Ελληνικό Δίκτυο για την Καταπολέμηση της Φτώχειας
Είκοσι εκατομμύρια υπολογίζονται πλέον οι άστεγοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, παρουσιάζοντας αύξηση τα τελευταία χρόνια. Αιτία, το μπαράζ εξώσεων σε χώρες όπως η Ισπανία και η Πορτογαλία, ενώ και στις αναπτυγμένες χώρες της ΕΕ, όπως το Βέλγιο, η Ολλανδία, το Λουξεμβούργο, αυξάνονται διαρκώς τα εμπόδια στην πρόσβαση στη δημόσια υγεία και περίθαλψη, κυρίως λόγω του γεγονότος ότι οι κυβερνήσεις προτείνουν όλο και περισσότερο ιδιωτικές δομές, υποβαθμίζοντας τις δημόσιες παροχές.
Σε άλλες χώρες, κυρίως αυτές του Νότου, όπως Ιταλία, Μάλτα, Πορτογαλία, Ελλάδα,  παρατηρούνται μεγάλα κενά στην εύρεση εργασίας, ενώ προσφέρονται κυρίως εργασίες χαμηλών προσόντων. Οι θέσεις εργασίας αφορούν κυρίως τις «ευέλικτες» μορφές απασχόλησης ή αδήλωτη εργασία, ενώ οι εργοδότες εκμεταλλεύονται τον ξένο πληθυσμό με πενιχρά ημερομίσθια, χωρίς ασφάλεια, γεγονός που συμπαρασύρει και τα ημερομίσθια των ντόπιων πληθυσμών. Σταδιακά, ο πλούσιος Βορράς της Ευρώπης απομυθοποιείται και το κοινωνικό κράτος δεν είναι πια ορατό.

Η θλιβερή εικόνα της Ελλάδας

Σύμφωνα με την έρευνα του Ελληνικού Δικτύου, οι άνθρωποι στην Ελλάδα δουλεύουν περισσότερο από όλους τους υπόλοιπους Ευρωπαίους, με συνταξιοδοτικό δικαίωμα στα 67 έτη, τόσο για άνδρες, όσο και για γυναίκες. Επίσης, αυξήθηκε σημαντικά το ποσοστό των Ελλήνων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας, φτάνοντας το 31,3% με στοιχεία του 2018, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό το 2005 ήταν 19,6%. Η χώρα μας έχασε το 25% του ΑΕΠ της κατά τη διάρκεια της κρίσης, το υψηλότερο ποσοστό από οποιαδήποτε χώρα της Ε.Ε.

Νέοι: Μείζον πρόβλημα η εργασιακή φτώχεια 

Οι νέοι που εργάζονται, αλλά παραμένουν φτωχοί, είναι σε όλη την Ευρώπη, και στην Ελλάδα, η μοναδική ηλικιακή ομάδα με αυξητική τάση. Η Ελλάδα όμως είναι η πρώτη χώρα στην ΕΕ όπου οι νέοι αφότου τελειώσουν της σπουδές ή την εκπαίδευσή τους δεν εργάζονται (ποσοστό 50,5%). Επίσης, σύμφωνα με έρευνα του ΣΕΠΕ για το 2019, οι καταναλωτές δαπανούν το 44% του εισοδήματός τους για λογαριασμούς και φόρους και το 14% για ενοίκια. Παράλληλα, το 10% του πληθυσμού ξοδεύει περισσότερο από το 100% του εισοδήματός του, δηλαδή πρακτικά δανείζεται.
Παράλληλα, σύμφωνα με τη EUROSTAT το 35,6% των ελληνικών νοικοκυριών αδυνατεί να πληρώσει τους λογαριασμούς, ενώ το 39,6% δεν μπορεί να συντηρήσει το σπίτι του, είτε είναι ενοικιαζόμενο είτε ιδιόκτητο. Ταυτόχρονα, εκτιμάται ότι η αύξηση των τιμών των κατοικιών κατά 7,4% το 2019, ακολουθούμενη από μεγαλύτερη αύξηση των ενοικίων, αναμένεται να ενισχύσει τα φαινόμενα φτώχειας. Την ίδια στιγμή, η αδήλωτη εργασία ενισχύεται, όπως επίσης ενισχύονται και οι δείκτες κοινωνικής ανισότητας.
Εντυπωσιακά είναι επίσης τα στοιχεία για τα επιδόματα, καθώς 507.000 πολίτες επιβιώνουν χάρη στο Κοινωνικό Εισόδημα Αλληλεγγύης (ΚΕΑ), 602.000 άτομα αδυνατούν να πληρώσουν το ενοίκιο χωρίς υποστήριξη. Περισσότερα από 450.000 άτομα πήραν τρόφιμα από ΤΕΒΑ (Ταμείο Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους) και πάνω από 80.000 βασίστηκαν στα κοινωνικά παντοπωλεία. 517.000 παιδιά βιώνουν τη φτώχεια, ποσοστό τριπλάσιο σε σχέση με το 2005, ενώ πάνω από 750.000 εργαζόμενοι αμείβονται με μισθό κάτω των 500 ευρώ.
Τέλος, εκτιμάται ότι 100 με 200.000 παράτυποι μετανάστες παραμένουν αόρατοι από όλα τα υποστηρικτικά συστήματα, ενώ η μειωμένη στήριξή τους από επιδοματικές πολιτικές αναμένεται να χειροτερέψει τη θέση τους.